د افغان طالبانو او هند اړیکه افشا شوې د ۴۶ میلیونه ډالرو تړون او د سیمې پر امنیت یې اغېزې

د سویلي اسیا په سیاسي ډګر کې بیا ستراتېژیک لوبغاړي په چټکۍ سره حرکت کوي. د افغانستان او هند ترمنځ د ۴۶ میلیونه ډالرو وروستی مالي تړون، چې په ظاهره د کابل او مهمو سرحدي دروازو کې د عصري لابراتوارونو د جوړولو لپاره دی، یوازې تجارتي معامله نه ښکاري. دفاعي او سیاسي شنونکي دا د یوه ژور ستراتېژیک تړون پیل بولي. دا تړون په داسې وخت کې مخې ته راغلی چې د طالبانو حکومت له نړیوالې انزوا سره مخ دی او هند په خپله بهرنۍ تګلاره کې د عملي سیاست تر نوم لاندې غواړي په افغان خاوره کې خپل نفوذ بیا ټینګ کړي

د هند بدلېدونکې تګلاره

له ۲۰۲۱ کال د اګست وروسته چې طالبانو پر کابل واک ترلاسه کړ، هند یوه بله تګلاره خپله کړې وه، خو اوس ډهلي خپله پالیسي بدله کړې او د بشري مرستو، درملو او تخنیکي ملاتړ تر پوښښ لاندې غواړي په کابل کې خپل نفوذ زیات کړي. د هند د سفارت د تخنیکي ماموریت بیا فعالېدل د دې ستراتېژۍ مهمه نښه بلل کېږي

د پخواني افغان وزیر دریځ

پخواني افغان وزیر سید سادات منصور نادري دا تړون سخت نقد کړی او ویلي یې دي چې دا د افغان ولس د حقونو خلاف اقدام دی، ځکه هند داسې حکومت ته مالي مرسته ورکوي چې د خپلو خلکو اساسي حقونه تر پښو لاندې کوي. د هغه په وینا د هند اصلي هدف د افغان ولس پرمختګ نه بلکې ستراتېژیک نفوذ ترلاسه کول دي چې د پاکستان پر لوېدیځه پوله فشار زیات کړي او سیمه کې خپل سیاسي او نظامي ګټې خوندي کړي

د سرحدي سیمو اندېښنې

د دې تړون له مخې په کابل سربېره په تورخم، سپین بولدک او اسلام قلعه په څېر مهمو سرحدي لارو کې د لابراتوارونو جوړول د امنیت له پلوه جدي خطر بلل کېږي، ځکه په حساسو سرحدي سیمو کې د بهرنیو متخصصینو شتون د دې معنا لري چې هند کولای شي د پاکستان او منځنۍ اسیا ترمنځ پر تګ راتګ مستقیم نظر ولري او د استخباراتي څار نوې ستونزه رامنځته کړي

د نړیوالو شنونکو نظر

نړیوال شنونکي دا پانګونه د هغو خدماتو بدل بولي چې د پاکستان دننه د بې ثباتۍ د خپرولو لپاره ترسره شوي وي او دا د یوه غیر مستقیم تادیاتي ماډل په توګه یادوي، چې پکې د پاکستان ضد فعالیتونو په بدل کې د پراختیایي پروژو له لارې پیسې ورکول کېږي

د سیمه ییزو خطرونو زیاتوالی

د هند پخوانۍ ستراتېژي دا وه چې د خپل مخالف ګاونډي تر څنګ بل متحد جوړ کړي، او له همدې لارې غواړي د پاکستان پر وړاندې یو دوه اړخیز فشار جوړ کړي. دا وضعیت د سیمې د ځواک توازن د خرابېدو خطر زیاتوي. همدارنګه د چابهار بندر او افغان لارو کارول د دې هڅه ښيي چې هند ځان د سي پېک بدیل په توګه وړاندې کړي

د نړیوالې تګلارې تضاد

د هند دوه مخې تګلاره اوس روښانه کېږي، ځکه له یوې خوا په نړیوالو فورمونو کې د ترهګرۍ ضد دریځ څرګندوي او له بلې خوا په کابل کې له هغو عناصرو سره اقتصادي تړونونه کوي چې پر وړاندې یې نړیوال بندیزونه لګېدلي دي

پایله

نړیواله ټولنه باید د دې تړونونو اغېزې په پام کې ونیسي، ځکه د یوه مسلح ځواک مالي ملاتړ په سیمه کې دایمي بې ثباتي رامنځته کولی شي. که د افغانستان خاوره یو ځل بیا د پراکسي جګړو لپاره وکارول شي، نو اغېزې به یې یوازې پر پولو محدودې نه وي بلکې ټولې سیمې ته به خپرې شي. د طالبانو حکومت ته هم پکار ده چې پوه شي د درېیمو قوتونو د ستراتېژیکو موخو وسیله ګرځېدل د افغانستان د ملي ګټو لپاره اوږدمهاله زیان لري او د سیمې ثبات ته لوی ګواښ جوړېدای شي