د افغانستان په پلازمېنه کابل کې د نشهيي توکو د روږدو کسانو د بیا رغونې له یوه مرکز سره تړلې وروستۍ لانجه د نړیوال بشردوستانه قانون او د ملکي بنسټونو د پوځي استعمال په اړه نوې بحثونه راپارولي دي. د طالبانو ادارې ادعا کړې چې دغه مرکز په یوه هوايي برید کې په نښه شوی او پراخ مرګژوبله یې اړولې، خو خپلواکې حقوقي ارزونې برعکس حقایق وړاندې کوي۔
پوځي استعمال او قانوني حیثیت
د راپور له مخې، حقوقي ارزونه ښيي چې دغه مرکز د پوځي موخو لپاره کارول کېده. د نړیوال بشردوستانه قانون، په ځانګړي ډول د جنیوا کنوانسیونونه له اصولو سره سم، هر ملکي ودانۍ هغه وخت خپله «محفوظ حیثیت» له لاسه ورکوي چې په مستقیم ډول د پوځي عملیاتو لپاره وکارول شي یا د دفاعي ډال په توګه ترې استفاده وشي. کارپوهان وايي، دا وضعیت د جګړې د قوانینو له مخې د ملکي تاسیساتو د خوندیتوب په اړه جدي پوښتنې راپورته کوي۔
د نړیوالو قوانینو له مخې د مسؤلیت ټاکنه
د حقوقي کارپوهانو په وینا، که یوه ملکي ودانۍ د پوځي فعالیتونو لپاره وکارول شي، نو د نړیوال قانون له مخې کولای شي «جګړهییز هدف» وګرځي. په همدې چوکاټ کې، د کابل د دې مرکز پوځي استعمال نه یوازې ملکي وګړي له خطر سره مخ کوي، بلکې د نړیوالو بشري قوانینو ښکاره سرغړونه هم ګڼل کېږي، ځکه دا قوانین د ملکي خلکو او بنسټونو کارول د جګړې لپاره منع کوي۔
همدارنګه، نړیوال بنسټونه لکه ملګري ملتونه ټینګار کوي چې د جګړې ټول لوري باید د ملکي وګړو ساتنه یقیني کړي او د ملکي او پوځي هدفونو ترمنځ واضح توپیر وساتي، څو د بشري ناورین مخه ونیول شي۔
اسلامي امارت د ۱۷ مادو نوی قانون نافذ کړی چې د مذهبي فعالیتونو کنټرول سختوي