د افغانستان د پکتیکا ولایت د یحیی خېل ولسوالۍ څخه د یوې داسې دردونکې او شرموونکې پرېکړې راپور راغلی چې د انسانیت سر یې ټیټ کړی دی. قبایلي مشرانو او ځینو “مشرانو” په ګډه پرېکړه کې د نجونو “بیه” له درې لکه تر پنځه لکه افغانیو پورې ټاکلې ده. دا اقدام په داسې وخت کې شوی چې نړۍ انسان د اشرف المخلوقات په توګه پېژني، خو دلته ښځه د بازار د توکو په شان د نرخونو تابع ګرځول شوې ده
پر پښتني دودونو تور داغ
دا عمل نه یوازې د انسانیت سپکاوی دی، بلکې د پښتنو د عزتمن تاریخ او دودونو پر مخ هم یو تور داغ ګڼل کېږي. د پښتونولي په اصل کې ښځه د کور عزت بلل کېږي، نه د بازار د نرخونو شی ښځه انسانه ده او د هغې عزت ټاکل شوی قیمت نه لري
د پکتیکا ولایت د یحیاخېلو ولسوالۍ قومي مشرانو او مخورو په یوه ګډه پرېکړه کې هوکړه کړې چې په دغه ولسوالۍ کې به له دې وروسته د پیغلې نجلۍ ولور ۳۰۰,۰۰۰ (درې لکه) او په بن د ورکړې ولور ۵۰۰,۰۰۰ (پنځه لکه) افغانۍ ووسي.
— ABN Pashto (@afbnpashto) May 3, 2026
په هغه سند کې چې په ټولنیزو رسنیو کې لاس په لاس کېږي، لسګونه قومي… pic.twitter.com/mdcAJdBsA3
د طالبانو فکري جمود
کارپوهان وایي دا ډول پرېکړې په افغانستان کې د طالبانو د فکري جمود او سختو ټولنیزو محدودیتونو نتیجه ده. چیرې چې د ښځو تعلیم او بنسټیز حقونه مخکې هم محدود شوي، هلته اوس د هغوی حیثیت تر یوې تجارتي شې پورې راکم شوی دی
د نوې غلامۍ پیل
د دې ناوړه رسم له امله به هغه ښځه چې د “قیمت” په بدل کې اخیستل کېږي، د کورنۍ دننه د انسان پر ځای د “اخیستل شوې غلامې” په سترګه کتل کېږي. دا فکر د کورني تشدد او رواني ستونزو لامل کېدای شي او ښځه له ټولنې جلا کوي
د نړیوالو چوپتیا
د بشري حقونو نړیوالو ادارو او ملګرو ملتونو چوپتیا هم تر نیوکو لاندې راغلې ده. کله چې د ښځو نرخونه په ښکاره ټاکل کېږي، د نړیوالو ادارو چوپتیا ناسم پیغام ورکوي. دا عمل د انساني قاچاق او نوې غلامۍ یوه بڼه بلل کېږي چې د بشري حقونو له نړیوالو اصولو سره په ټکر کې دی
پایله
کارپوهان ټینګار کوي چې دا ډول غیرانساني دودونه باید ختم شي او نجونو ته د عزت، حقونو او انسانیت په سترګه وکتل شي. دا یوازې د یوې سیمې ستونزه نه ده، بلکې د انساني وقار او د ښځو د حقونو د ساتنې لپاره یوه جدي ازموینه ده