د پي ټي آی چې یو وخت یو منظم او متحد سیاسي ځواک بلل کېده، اوس له جدي داخلي وېش او ټوټې کېدو سره مخ ده. شنونکي وايي چې دا حالت د مشرتابه، ستراتیژۍ او تنظيمي همغږۍ ژورو ستونزو ته اشاره کوي. ګوند په څو سیالو ډلو وېشل شوی، چې هره یوه خپله اجنډا تعقیبوي او عادي کارکوونکي او ملاتړي یې د ګډوډۍ او نامعلوم وضعیت سره مخ کړي دي.
د ګوند په مرکزي کچه، یو «اصلي ګروپ» لا هم د بندي بنسټګر تر اغېز لاندې فعالیت کوي او د هغه په نوم مهمې پرېکړې کوي. له بلې خوا، هغه مشران چې په پارلماني چارو او د خیبر پښتونخوا په حکومت کې ښکېل دي، هڅه کوي سیاسي لاره د ادارې، حکومتولۍ او سیمهییزو لومړیتوبونو له مخې پر مخ یوسي. په همدې وخت کې، بله ډله پر ټولنیزو رسنیو او ایډیولوژیک پیغامونو تمرکز لري، چې روایت یې د مرکزي او پارلماني ډلو څخه جلا ښکاري.
د ګوند بله اغېزمنه کړۍ د علیمه خان په مشرۍ راڅرګنده شوې، چې کورنۍ اغېزه او نږدې شبکه یې کله ناکله له هغو ټاکل شوو سیاستوالو سره په ټکر کې راځي چې د جوړجاړي او ایتلافي سیاست پلوي کوي. ورسره، سخت دریځه ډلې هم شته چې د مقاومت پر بنسټ روایت تعقیبوي او خپل جلا دریځونه او پیغامونه خپروي. د واحد مشرتابه، منظمې ستراتیژۍ او ګډ روایت نشتوالي د ګوند سیاسي ځواک کمزوری کړی دی.
د عادي غړو لپاره وضعیت لا پسې ستونزمن دی. هغه وفادار کارکوونکي چې پخوا یې روښانه لارښوونې درلودې، اوس داخلي سیالۍ، د واک جګړې او شخصي سیالۍ ویني چې د ګوند اصلي موخې تر سیوري لاندې راولي. دا ټوټې کېدل پي ټي آی له یوه منظم سیاسي خوځښته د داخلي قدرت لوبو ډګر ته اړولی، چیرې چې شخصي غوښتنې او ډلو ترمنځ رقابتونه تر پالیسۍ او ملي اهدافو وړاندې کېږي.
شنونکي باور لري چې دا یوازې عادي اختلاف نه دی، بلکې د تنظيمي یووالي تدریجي کمزوري کېدل دي. د کنټرول او نفوذ لپاره روانې سیالۍ د ګوند سیاسي وړتیا له دننه زیانمنوي او د دې توان یې کموي چې پر خپلو ژمنو عمل وکړي او د پاکستان د بدلېدونکي سیاسي چاپېریال سره اغېزمنه مقابله وکړي.
اوسنی حالت دا ښيي چې پر شخصیت ولاړ سیاست، که له یووالي لرونکې ستراتیژۍ او بنسټیز ثبات پرته وي، له خطرونو سره مخ وي. که چیرې د ډلو ترمنځ واټنونه راکم نه شي، یو منسجم مشرتابه رامنځته نه شي، او روښانه تګلاره جوړه نه شي، نو ګوند ښايي لا نور هم کمزوری شي او په ملي کچه او د خپلو ملاتړو ترمنځ خپل نفوذ له لاسه ورکړي.
په ټوله کې، د پي ټي آی داخلي شخړې دا لوی درس وړاندې کوي چې دوامدار سیاسي ځواک یوازې د یوه شخصیت پر کاریزما نه ټینګیږي، بلکې د بنسټیز ثبات، روښانه ستراتیژۍ او داسې ټولشموله مشرتابه اړتیا لري چې بېلابېل داخلي غږونه سره همغږي کړي.