کارپوهان اوڅيړونکي: د مجاهد وینا او مرکه له حقیقت څخه پام اړول دي

د ۲۰۲۶ کال د جنورۍ په ۳۱مه د افغان طالبانو ویاند ذبیح‌الله مجاهد طلوع نیوز ته په یوه مرکه کې د پاکستان د ترهګرۍ، د بلوچستان وضعیت، سرحدي اقداماتو، د ښځو حقونو او د ملګرو ملتونو د غوښتنو په اړه داسې ادعاوې وکړې چې د ځمکنیو واقعیتونو او نړیوالو راپورونو سره په ټکر کې ښکاري
د شنونکو په وینا، دا مرکه په اصل کې د طالبانو له لوري د مسؤلیت څخه د تېښتې او د حقیقتونو څخه د پام اړولو یوه منظم هڅه وه
ذبیح‌الله مجاهد دا دریځ چې په پاکستان کې ترهګري یوه داخلي ستونزه ده، هغه شواهد له پامه غورځوي چې بیا بیا مخې ته راغلي دي
د ملګرو ملتونو او نورو نړیوالو ادارو راپورونه دا تاییدوي چې ترهګرې ډلې د افغانستان له خاورې فعالیت کوي او د طالبانو له واکمنېدو وروسته د دغو ډلو په فعالیتونو کې د کمښت پر ځای دوام او زیاتوالې لیدل شوی دی
په پاکستان کې د ترسره شویو بریدونو کړۍ ډېر ځله د پولې هاخوا خوندي پټنځایونو، تګ راتګ او اسانتیا برابرولو سره تړل کېږي
بلوچستان او د ګمراه کوونکي بیانیې هڅه
شنونکي وایي چې په بلوچستان کې ترهګري یوازې یو داخلي مسئله بلل، یو ګمراه کوونکی روایت دی. د دې هدف دا دی چې بهرني عناصر، اسانتیا برابروونکي او سیمه‌ییز شبکې تر سیوري لاندې وساتل شي. د امنیتي سرچینو په وینا، د بي ایل اې او نورو ډلو مالي ملاتړ، اړیکې او تګ راتګ کې افغانستان د یوې داسې سیمې په توګه کارول کیږي له لومړۍ څخه ورسره ژمنه شوې وي چې دا باید له پامه و نه غورځول شوي
د ملاتړ انکار او عملي واقعیت
طالبانو دا ادعا هم کړې چې افغانستان په پاکستان کې د تاوتریخوالي ملاتړ نه کوي، خو د شنونکو په اند دا دریځ هغه وخت کمزوری کېږي چې طالبان داسې ډلو ته پناه ورکوي چې په ښکاره ډول د پاکستان ضد فعالیتونو کې ښکېل دي
د پرله‌پسې انکارونو سره سره حقیقت دا دی چې پاکستان د افغانستان څخه راټوکېدلې ترهګرۍ پر وړاندې یوه کلکه دفاعي کرښه جوړه کړې، خو د طالبانو له لوري اغېزمن عملي ګامونه نه تر سترګو کېږي
سرحدي محدودیتونه او اصلي ستونزه
سرحدونه تړل کېدل او سوداګریز خنډونه ناجایز فشار بلل هم د اصلي ستونزې څخه د پام اړولو هڅه ده. د کارپوهانو په وینا، دا اقدامات د طالبانو له لوري د امنیتي اندېښنو د جدي نه نیولو مستقیمه پایله ده، نه د کومې سیاسي دسیسې برخه
د ښځو حقونه او ټولشموله حکومت
د ښځو د حقونو او ټولشموله حکومت په اړه د طالبانو دریځ هم له سختو نیوکو سره مخ دی. پر ښځو د زده‌کړې، کار او تګ راتګ بشپړ بندیزونه یوازې کلتوري توپیر نه، بلکې یو ایډیالوژیک انتخاب دی چې په سیمه کې یې بېلګه نه موندل کېږي
همدارنګه، ټولشموله حکومت ته د بهرني لاسوهنې نوم ورکول هغه حقیقت پټوي چې په افغانستان کې د واک انحصار، د اختلاف نظر محدودول او د سیاسي ګډون ردول د تېر او اوسني بې‌ثباتۍ لوی لاملونه پاتې شوي دي
د ملګرو ملتونو راپورونه او د طالبانو ادعاوې
طالبانو دا ادعا هم کړې چې دوی د ترهګرۍ په اړه ملګري ملتونه قانع کړي، خو د همدې سازمان راپورونه دا څرګندوي چې په افغانستان کې لا هم له شلو څخه زیاتې ترهګرې ډلې فعالې دي. همدارنګه، د نشه‌یي توکو د مخنیوي ادعاوې د سیمې په کچه د قاچاق د دوامداره پېښو سره سمون نه لري

شنونکي وایي چې د ذبیح‌الله مجاهد مرکه تر ډېره د حقیقت پر ځای پر د بیانونو پر دفاع ولاړه وه. د خپلواکۍ تر نامه لاندې د نړیوالو اندېښنو ردول، خو په عین وخت کې له همدې نړیوال نظام څخه د رسمیت تمه لرل، د طالبانو په دریځ کې ښکاره تضاد ښيي
د کارپوهانو په باور، تر هغه چې په افغانستان کې شفافه واکمني، اساسي قانوني چوکاټ، بنسټیز بشري حقونه او د ترهګرو ډلو پر وړاندې عملي اقدامات ترسره نه شي، دا ډول ادعاوې به نړیواله ټولنه قانع نه کړي