اسلاماباد، ۱۱ اپرېل ۲۰۲۶: د پاکستان پلازمېنه اسلاماباد د شنبې په ورځ د یوه بېساري دیپلوماتیک خوځښت مرکز ګرځېدلې، چیرې چې د امریکا او ایران لوړپوړي پلاوي دپاکستان په منځګړتوب د جګړې د پای ته رسولو او د یوه دوامدار سیاسي تفاهم
لپاره راټول شوي دي
امریکا مرستیال ولسمشر
د راپورونو له مخې، امریکایي پلاوی چې مشري یې د امریکا مرستیال ولسمشر جې ډي وینس کوي، د شنبې په ورځ اسلاماباد ته رسېدلی، په داسې حال کې چې ایراني پلاوی لا له وړاندې د پاکستان پلازمینې ته رارسیدلې دې
کې موجود و. دا خبرې د پاکستان په منځګړیتوب د هغې هڅې برخه ده چې موخه یې د شپږو اوونیو راهیسې روانه جګړه درول او په سیمه کې د تلپاتې ثبات لپاره بنسټ اېښودل دي
دا تماس یوازې یو عادي دیپلوماتیک پرمختګ نه دی، بلکې د څو لسیزو په اوږدو کې یو مهم بدلون بلل کېږي. د راپورونو له مخې، دا د ۱۹۷۹ کال د ایران له اسلامي انقلاب وروسته د امریکا او ایران ترمنځ تر ټولو لوړپوړې خبرې دي، او که دواړه لوري په رسمي ډول مخامخ کښېني، نو دا به له ۲۰۱۵ کال وروسته لومړۍ مستقيمه ناسته وي. همدا لامل دی چې په اسلاماباد کې روان پرمختګ نه یوازې په سیمه، بلکې په نړیواله کچه هم ځانګړی اهمیت لري
پاکستان لویا سفارتي بریا
د شنونکي ترمخه دا د پاکستان لویا سفارتي بریا ده چې د نه یواځې د خلیج هیوادونو بلکې ټوله نړۍ ی ی د یو لوی نړیوال جنګ څخه وژغورله او پاکستان په دې کې بریالې شی چې د فرورۍ ۲۸مې نیټې نه روانه جګړه ی په ډزبندۍ بدله کړه او وس په پلازمینه اسلام آباد کې ایران او امریکایی پلاوې کیښني چې ددې جګړې د پای ته رسولو په اړه خبرې وکړي او د یو بل غوښتنې او اندیښنې واوري
پاکستاني مشرتابه دا خبرې یو پرېکنده فرصت بللی دی د پاکستان د بهرنیو چارو وزیر او مرستیال لومړي وزیر اسحاق ډار هیله څرګنده کړې چې امریکا او ایران به د “دوامدار او تلپاتې حل” پر لور ګام واخلي، په داسې حال کې چې لومړي وزیر شهباز شریف دا یو “فیصله کوونکی پړاو” بللی، یعنې داسې مرحله چې بریا یې سیمه له جګړې راایستلی شي او ناکامي یې بېرته کړکېچ ته لاره هوارولی شي
خبرو په اجنډا
د خبرو په اجنډا کې څو ډېر حساس او پېچلي ټکي شامل دي د ایران دریځ دا دی چې له رسمي پرمختګ مخکې باید په لبنان کې اوربند، د ایران د شتمنیو بېرته ازادول، او په بندیزونو کې نرمي وشي. له دې سره سره، تهران د هرمز تنګي پر خپل واک د اعتراف، د جګړې د زیانونو جبران، او د یورانیمو د غني کولو حق هم مهم غواړي. بل لور ته، امریکا غواړي چې د هرمز تنګی د هر ډول تګ راتګ لپاره پرانیستی پاتې شي، د ایران پر اټومي او توغندیزو پروګرامونو سخت محدودیتونه ولګول شي، او په هر احتمالي تړون کې د امنیت او سیمهییز ثبات څرګند ټکي شامل وي
دلته یو بل مهم ټکی هم د یادونې وړ دی چې د موجودو باوري راپورونو له مخې، په اسلاماباد کې روانې خبرې د امریکا او ایران ترمنځ دي اواسرایل په دې خبرو کې ګډون نه کوي خو اسراییل هم له دې بهیر څخه په بشپړه توګه جلا نه دی، ځکه ایران په لبنان کې د اسراییلو اقدامات د خبرو د چوکاټ برخه ګڼي، او ویل کېږي چې د اسراییلي او لبناني چارواکو ترمنځ جلا خبرې په واشنګټن کې هم کېدلی شي. له همدې امله، اسراییل په دې دیپلوماتیک کړکېچ کې یو غیرمستقیم خو مهم اړخ بلل کېږي
اسلام آباد امنیتي چارواکو
په اسلاماباد کې امنیتي تدابیر هم د دې غیرمعمولي وضعیت څرګندونه کوي د رسنیو او د اسلام آباد امنیتي چارواکو او پولیسو ترمخه د ښار مهمې لارې تړل شوې، اضافي امنیتي ځواکونه ځای پر ځای شوي، او په ځینو سیمو کې خلکو ته سپارښتنه شوې چې په خپلو کورونو کې پاتې شي. معمولاً ارام او عادي پلازمېنه اسلاماباد اوس د سخت امنیتي حصار تر سیوري لاندې ښکاري، چې دا ښيي کوربه هېواد دا مذاکراتي بهیر څومره مهم ګرځولې دې
منځني ختیځ محدود اغېز
د دې خبرو بریا یا ناکامي به یوازې پر منځني ختیځ محدود اغېز ونه لري. د راپورونو له مخې، جګړې او په هرمز تنګي کې خنډونو د انرژۍ نړیوال انتقال اغېزمن کړی، د تېلو بیې یې لوړې کړې، او پر نړیوال اقتصاد یې فشار زیات کړی دی. هم دې جګړې له امله پاکستان کې هم د تیلو نرخ زیات شوي چې له امله ی په هیواد کې د ژوند د کارولو او د خوراکي توکو بیعې زیاتې شوي دي خو تیره شپه د پاکستان وزیراعظم شهباز شریف د تیلو بیعې د کمولو اعلان وکړو
وزيراعظم شهباز شريف د ډيزلو په بيه کې د في ليټر ۱۳۵ روپيو او د پټرولو په بيه کې د في ليټر ۱۲ روپيو د کموالي اعلان وکړ، وزيراعظم شهباز شريف ملت ته په مهمه وينا کې وويل، زه د ډيزلو په بيه کې د ۱۳۵ روپيو او د پټرولو په بيه کې د في ليټر ۱۲ روپيو د کموالي اعلان کوم.وزيراعظم وويل چې د ډيزلو نوې بيه به ۳۸۵ روپۍ او د پټرولو نوې بيه به ۳۶۶ روپۍ وي.
اوس تر ټولو لویه پوښتنه دا ده چې ایا د پاکستان منځګړیتوب به وکولای شي موقتي اوربند په یوه دایمي سیاسي تفاهم بدل کړي او که نه. تر اوسه دواړه لوري له خپلو بنسټیزو دریځونو په بشپړه توګه نه دي شاته شوي، خو دومره روښانه ده چې اسلاماباد ځان د یوه مهم دیپلوماتیک مرکز په توګه ثابت کړی دی. که دا خبرې د عملي چوکاټ تر جوړېدو ورسېږي، نو دا به نه یوازې د پاکستان لپاره یوه لویه دیپلوماتیکه بریا وي، بلکې د سیمې د ځواک پر توازن، د جګړې او سولې پر امکاناتو، او د نړیوال اقتصادي ثبات پر راتلونکي به هم ژور اغېز ولري
سیاسي او دفاعي شنونکو
سیاسي او دفاعي شنونکو او څیرنګارانو ترمځه دا د پاکستان لویا سفارتي بریا ده چې نړي ی د یو لوی جنګ څخه بچ کړه او په ۸م اپریل ی د ایران، امریکا او اسرایل ترمنځ د دو اونیو لپاره اوربند وکړو، ، د شنونکو ترمخه ټولې نړۍ د پاکستان دا چمتو رول وستایلو ځکه نړي د یو دریم نړیوال جنګ پر لور روانه وه او وس هم پاکستان د ایران، امریکا او اسرایل ترمنځ جنګ په بشپړه توګه د درولو لپاره خپل فعال لوبوي او د پاکستان په منځګړتوب په اسلام آباد کې د امن لپاره خبرې شي