د طالبانو مرکزي واکمني د افغانستان سیاسي بېثباتي لا نوره ژوره کړې ده، چې د هېواد د اوږدمهاله یووالي لپاره جدي اندېښنې رامنځته کړي دي.
واک د یوې ډلې په لاس کې
افغانستان څو قومي هېواد دی، چې پکې پښتانه، تاجیکان، هزاره ګان، ازبکان او نورې کوچنۍ ټولنې ژوند کوي. خو د قدرت ویش هېڅکله مساوي نه و. د طالبانو د واک تر ستنیدو وروسته، دغه تمرکز لا زیات شوی دی. ډېری مهمې دندې د جنوبي افغانستان پښتنو علماوو ته ورکړل شوې، چې اقلیتونو ته په پرېکړو کې لږ یا هېڅ رول نه پاتې کېږي.
قومي تبعیض او بېثباتي
د دې وضعیت له امله، ډېرې ټولنې ځانونه له دولت بې برخې احساسوي. هزاره ګان له سیاسي انزوا او امنیتي خطرونو سره مخ دي. تاجیکان او ازبکان شکایت کوي چې محلي واک د مرکزي ټاکل شویو کسانو له خوا اداره کېږي، چې له خلکو سره اړیکه نه لري. حتی ځینې پښتانه ډلې چې د واک په حلقه کې نه دي، ځانونه څنډې ته پاتې شوي احساسوي.
وسله والیتوب او سیمهییزې پایلې
د سیاسي تبعیض ترڅنګ، د افغانستان امنیتي وضعیت هم اندېښمنونکی دی. کمزوری څار او د سرحد کنټرول د وسله والو ډلو لپاره اسانتیاوې برابرې کړي. نړیوالې راپورونه ښيي چې څو وسله وال شبکې په هېواد کې فعالې دي او له دې ځایه د سرحدونو تر اوښتو بریدونه ترسره کوي. پاکستان څو ځله خبرداری ورکړی چې د تحریک طالبان پاکستان په څېر ډلې د افغانستان له امن ځایونو ګټه پورته کوي.
دوامداره ستونزې او احتمالي پایلې
د تحلیلګرو په اند، د افغانستان اوسنی جوړښت د اوږدمهاله حل لپاره پایداره نه دی. د یوه تبعیضي سیسټم لاندې جبري یووالی یوازې مقاومت زیاتوي. که چیرې د اصلاحاتو او قومي ګډون امکانات برابر نه شي، د سیمهییزې خپلواکۍ یا حتی د ځمکنۍ جلاوالي غوښتنې هم قوي کېدای شي.
پایله
د طالبانو واکمني نه یوازې د افغانستان اوږدمهاله ستونزې حل کړې نه دي، بلکې قومي توازن ګډوډ کړی، وسله والیتوب ته هڅولی او هېواد نور هم کړی. که حکومتداري شامل او حساب ورکونکی نه شي، افغانستان د ژورې وېش خطر لري، چې د سیمهییزې سولې لپاره جدي پایلې لري.