اسلامآباد — د امریکا د ځواکونو له افغانستان څخه د وتلو وروسته پرې شوې وسلې اوس په مستقیمه توګه په پاکستان کې د ترهګرۍ د پېښو د زیاتوالي سبب ګرځېدلي، د سيانان د یوې مفصلې راپور له مخې چې د فبرورۍ په ۳مه، ۲۰۲۶ خپور شوی دی.
په سلګونو زره امریکايي وسلې پرې شوې
د افغانستان د بیا رغونې لپاره د ځانګړي تفتیش د ادارې (SIGAR) پخواني مشر جان سوپکو ته په اشارې، سيانان تایید کړه چې شاوخوا ۳۰۰،۰۰۰ امریکايي جوړې وسلې په افغانستان کې د وتلو پر مهال پرې شوې وې. راپور زیاتوي چې دا وسلې نه وې خوندي شوې او نه هم په مؤثره توګه تعقیب شوې، چې له امله یې د یاغیانو لاس ته ورغلې.
یاغیان د پرمختللو امریکايي وسلو څخه کار اخلي
سيانان وايي، د دې وسلو بې کنتروله خپرېدل په پاکستان کې د ترهګرۍ طبیعت او شدت په څرګنده توګه بدل کړی دی. د تحریک طالبان پاکستان (TTP) او د بلوچستان ازادۍ پوځ (BLA) په څېر ډلې اوس په منظمه توګه د امریکا جوړ شوي رائفلونه، میشین ګانونه، سنایپر وسلې او د شپې لیدلو وسایل کاروي.
د وسلو ترلاسه کول د عملیاتو پر مهال
د پاکستان امنیتي ځواکونو څو داسې وسلې د ترهګرۍ ضد عملیاتو پر مهال ترلاسه کړي، په ځانګړې توګه په سویل وزیرستان او بلوچستان کې. سيانان خبریالانو ته د امریکايي حکومت رسمي نښې لرونکي وسلې ښودل شوي، لکه M-4 او M-16 رائفلونه، M-249 میشین ګانونه، ریمینګټن سنایپر رائفلونه او پرمختللي د شپې لیدلو تجهیزات.
پرمختللي وسلې د یاغیانو وړتیاوې زیاتې کړې
راپور وايي چې دې پرمختللو وسلو یاغیانو ته د شپې په جګړو کې زیاتې وړتیاوې او د اوږد واټن د حملو دقیقیت ورکړی، چې د پاکستان د امنیتي ځواکونو لپاره جدي چلینجونه رامنځته کړي. دا پرمختګونه په مستقیمه توګه د پاکستان د سرحدي سیمو د امنیت وضعیت اغېزمن کړی دی.
د حملو د زیانونو او وژنو زیاتوالی
سيانان یادونه کوي چې پایلې نورې نظریاتي نه دي. یوازې په ۲۰۲۵ کال کې په پاکستان کې په ترهګریزو پېښو کې له ۱۲۰۰ زیات ملکي وګړي او امنیتي کارکوونکي شهیدان شوي. د پاتې شوې امریکايي وسلو شتون د دې پېښو د زیاتوالي او د وژنې شدت لوړولو کې مهم رول لري.
سیمهییز امنیتي ګواښونه د پاکستان نه بهر
راپور زیاتوي چې د امریکايي وسلو لاسرسی یاغي ډلو ته نه یوازې پاکستان ته، بلکې ګاونډیو هېوادونو لکه چین او ایران ته هم جدي امنیتي ګواښونه رامنځته کوي، چې د سیمهییز امنیت پراخې اندېښنې راپورته کوي.
د BLA د ترهګرې ډلې په توګه د امریکا پېژندنه
سيانان یادونه کوي چې د ۲۰۲۵ کال د اګست په میاشت کې امریکا رسمي توګه د بلوچستان ازادۍ پوځ (BLA) د ترهګرې ډلې په توګه وپېژانده، چې دا د هغو ګواښونو جديت څرګندوي چې اوس د پرمختللو امریکايي وسلو په لاس یاغیانو سره تړلي دي.
مسؤلیت او د وتلو وروسته اندېښنې
د سيانان له مخې د امنیتي شنونکو په وینا، د دې پرې شوې وسلو دوامداره جریان د ترهګرۍ ضد عملیاتو لپاره لوی خنډ ګرځېدلی، په ځانګړې توګه د پاکستان د سرحدي سیمو کې. دوی وايي چې دا وضعیت د امریکا د وتلو وروسته د مسؤلیت، حساب ورکونې، او سیمهییزو اغېزو په اړه بیړني پوښتنې راپورته کوي.
پایله: یو وده کونکی او اندازه کیدونکی ګواښ
راپور پای ته رسوي چې د امریکايي وسلو په لاس یاغیانو کې شتون حقیقي او اندازه کیدونکي امنیتي پایلې لرلي، چې په پاکستان او سیمه کې ترهګري د یو خطرناک او ټیکنالوژیکي پرمختللي ګواښ په توګه بدلوي.